Kategorie
Wiadomości

Pare słów o Nowinach

Pierwotna nazwa wsi : Nowe Wzgórze, zamieszkałe niemal wyłącznie przez ludność polską. Wg miejscowej tradycji założona jako osada leśna w 1484r. przez drwali, smolarzy i węglarzy. W 1809 r. podczas wojny z Austrią podążały przez wieś w drodze na Lwów wojska ks. Józefa Poniatowskiego. W 1915 r. pod Nowinami doszło do dużej bitwy, w której rosyjski generał Plehwe zadał klęskę wojskom austriackim arcyksięcia Józefa Ferdynanda, biorąc wielu jeńców. W lesie w pobliżu wsi cmentarz wojenny z 1923 r., na którym pochowano 1000 poległych w tej bitwie żołnierzy austriackich i rosyjskich. W marcu 1944 r. w rejonie Nowin partyzanci wysadzili pociąg za co w odwecie Niemcy spalili część wsi. W nocy z 16/17 sierpnia 1944r. bojówki UPA zamordowały 18 Polaków i spaliły większość zabudowań. Po tej tragedii mieszkańcy opuścili wieś aż do 1948 r. (część uchodźców założyła pod Lubaczowem nową wieś Piastowe). Nowiny Horynieckie zajmują obszar o powierzchni 5,26 km2, mają49 gospodarstw i liczą 110 mieszkańców. Przed wojną we wsi było prawie 150 gospodarstw. Mimo zniszczeń zadanych przez Niemców i UPA, na terenie wioski przetrwało kilka drewnianych domów z początków XX w. oraz trzy XIX-wieczne kapliczki. Pośrodku wsi kamienny krzyż, ustawiony na mogile ofiar napadu UPA. Na wschodnim krańcu kapliczka św. Jana postawiona podobno na pamiątkę rozgromienia przez wojska Sobieskiego w 1672 r. oddziału tatarskiego, który zdołał uniknąć pogromu pod Cieszanowem. Kapliczka miała być postawiona już w 1672 r. i wtedy to podobno zmieniono nazwę wsi. Na zachodniej krawędzi wzgórza Buczyna, zwanego też Pańską Górą, znajduje się cmentarz żołnierski z czasów I wojny światowej. Cmentarz urządzony w 1923 r., kryje szczątki poległych w bitwie pod Nowinami, w tym ponad 100 Polaków walczących w obu obcych armiach.

Dodaj komentarz